Televizyon Şiddeti Körüklüyor

Önce Siz Bilinçlenin

Kişilik gelişiminde iletişim araçlarındaki şiddet unsurunun etkili olduğunu belirten uzmanlar, büyüklerin de bilinçli davranması gerektiğini söylüyor.

Sürekli gelişen teknoloji, hayatımızın her yönünü etkiliyor. Globalleşen dünyada, mekanlar birbirine çok yakınlaştı. Bu da kültürlerarası geçişleri kolaylaştırmaya sebep oldu.

Özellikle çocuklarda ve ergenlerde, bu etkileşim daha fazla oluyor. Kitle iletişim araçlarının çok yoğun olarak yaşamımızın içinde olması, çocukların ve gençlerin psikolojileri üzerinde çoğu zaman olumsuz etkiler bırakıyor. Özellikle kitle iletişim araçlarındaki şiddet içeren unsurlar, çocukların gelişimini bozuyor ve ileriki yaşamlarında sorunların ortaya çıkmasına yol açıyor.

Planlı Koruma Önemi

Bu noktada en büyük görev, anne-babalara düşüyor. Çocuklarının iletişim araçlarından etkilenmelerini önlemek, onların elinde. Baştan beri planlı bir koruma uygularlarsa, bu zararları en aza indirebilirler. Uzmanlar, bunun için öncelikle anne ve babaların bilinçli olması gerektiğine dikkat çekiyor.

Memory Center uzmanlarından Uzman Klinik Psikologu Yıldız Burkovik, bu konudaki düşüncelerini şöyle anlatıyor:

"Devamlı ve baş döndürücü bir hızla değişen ve gelişen teknoloji, coğrafi ve kültürel uzaklıkları yine aynı hızla ortadan kaldırmakta ve günümüz insanının gelişim portresini şekillendirmektedir. Dolayısıyla, günümüz insanının teknolojiye bağımlılığı da gün geçtikçe artış göstermektedir.

Teknolojik Bağımlılık...

Teknolojik bağımlılıklar, insan makine etkileşimini içeren ve kimyasal olmayan (davranışsal) bağımlılıklar olarak tanımlanır. Bu bağımlılıklar, pasif (televizyon) ya da aktif (bilgisayar) olabilir. Etkileşim genellikle, neden olan ya da pekiştiren özellikleri (ses ve renk efektleri, aksiyon, olay sıklığı) içermekte ve bu özellikler bağımlılık eğilimini artırmaktadır.

Teknolojik bağımlılıklarda ele alınan bazı ana bileşenler, şunlardır: Dikkat çekme, duygudurum değişikliği, tolerans geliştirme, geri çekilme belirtileri, çatışma ve nüksetme.

Şiddet ve Porno Tehlikesi

Teknoloji kullanımının, kişi gelişiminde "bilgiye hızlı ulaşmak, bilgisayar ile tanışmak ve kullanımını öğrenmek" gibi olumlu yönlerinin yanında, "internet ya da televizyon bağımlılığı, sosyal izolasyon ve özellikle şiddet ve pornografik yayınlara ulaşabilme" gibi; "Kişilik" gelişimini olumsuz yönde etkileyen etkileri de gözardı edilmemeli ve üzerinde hassasiyetle durulması gereken bir konu olarak ele alınmalıdır."

Kötü Alışkanlıklar Ergenlikte Başlıyor

İnsanoğlu tüm yaşam evresinde; özellikle de çocukluk ve ergenlik döneminde "merak" ve "özenti" ile oldukça sık karşılaşıyor. Bu karşılaşma bazen hoş duygular uyandırsa da zaman zaman da oldukça rahatsız edici sonuçlar doğurabiliyor. En çok merak edilen, özellikle bu dönemlerde, cinsellik ve madde kullanımı (alkol ve sigara).

Yetişkinler Örnek Olmalı

Kişi kendisine yer edinmek ve bazen de başkaldırmak, "Ben ayrı bir bireyim" düşüncesini karşı taraftaki kişilere ve hatta kendisine kabul ettirmek adına, özellikle alkol ve sigaraya daha çok yakınlaşabiliyor. Oysa ki yurt dışında yapılan çalışmalarda, çocuğun alkol ve sigara kullanımı ile erken yaşta tanışmasının düşük yetenek gelişimine etken olduğu belirtilmiştir. Burada iş, -en çok model- olarak alınan özellikle ebeveynler, öğretmenler ya da akrabalara düşüyor. Öncelikle yetişkinin, bu ve buna benzer konu­larda bilinçlenmesi gerekmektedir.

Her dönem farklı etki

Kitle iletişim araçlarının etkileri, yaşa ve toplumsal şartlara göre değişiyor. Bunların iyi değerlendirilmesi, çözümü kolaylaştırıyor.

İletişim araçları yoluyla kitlelere ulaşan ve şiddet unsuru içeren yayınların çocuklar üzerinde yarattığı tehlike işaretlerini, dönemsel olarak şu şekilde inceleyebiliriz:

Okul Öncesi Dönem

● Çok sık ortaya çıkan ve nedensiz saldırganlık

● Çocuğun aşın aktif, kontrolsüz ve korkusuz olması

● Kurallara uyumsuzluğu ve uyarılara duyarsızlık

● Aile ile ilgili bağlılık davranışlarını gösterememesi

● TV'de şiddet içeren programlar araması

Okul Dönemi

● Dikkat ve konsantrasyon sorunları

● Başarısız olması

● Sınıf aktivitelerinde kurallara uymayan davranışlar

● Diğer çocuklarla sık sık kavga etmesi

● Eleştiriye ve alaylara son derece kapalı olması

● Çok az sayıda arkadaşı olması ve davranışları sebebiyle dışlanması

● Saldırgan davranışları olan ve kural dinlemez çocuklarla arkadaşlık kurmak istemesi

● İzlenilen şiddetin "normalize" olması, olağan gerçekliğin gözden kaçması

● Kendisini çok çabuk engellenmiş hissetmesi

● Hayvanlara yönelik saldırganca tutumlar sergilemesi

Ergenlik Dönemi

● Sürekli olarak otoriteye karşı gelme durumu

● Kişiler arası problemlerin çözümünü fiziksel şiddette araması

● Sıklıkla hayatın kendisine haksızlık ettiğinden yakınması

● Okul başarısızlığı ve mazeret göstermeksizin derse girmeme davranışının artması

● Herhangi geçerli bir nedeni olmadığı halde okula gitmeme

● Okulda disiplin suçları işlemesi ve disiplin cezası görmesi

● Çetelere, kavgalara katılması, hırsızlık ya da vandalizm gibi davranışlar sergilemesi

● Alkol, ilaç ya da uçucu madde kullanması

● Ayrıca; kitle iletişim araçlarındaki şiddet unsuru içeren yayınların bu tip dışadönük etkilerinin yanında, "Korku, sinme, ürkeklik ve çekingenlik" gibi içe dönük etkileri de vardır.

Anne-Babalar Ne Yapmalı?

Çocuklarımızı, olumsuz şartlara sürüklenmekten, iletişim araçlarının şiddet unsuru ile ilgili olumsuz yönlerinden korumak için bazı temel tutumlar şunlardır:

● Çocuklarımıza yönelik sevgi ve ilgimizin sürekli ve tutarlı olması

● Çocuklarımızı gözetim altında yönlendirmek

● Uygun davranışları öğrenebilmeleri açısından iyi birer model olabilmek

● Kural ve disiplin yön­temlerimizde tutarlı davranmak

● Ateşli silahlara ulaşamayacaklarından emin olmak

● Çevremizde ve evimizde şiddet görmelerini önlemeye çalışmak

● Hepsinden önemlisi, şiddete karşı olmalarını öğretmek

● Unutulmamalıdır ki, teknoloji amacına uygun, tutarlı ve doğru yönelimlerle kullanıldığı zaman insan kişiliğinin, dolayısıyla uygarlığın gelişiminde başarılı bir unsurdur.

Medya'da Memory Center - Gazeteler

Ergen Ruh Sağlığı Birimi

Gençlik Çağı