Prof. Dr. Nevzat TARHAN

Okul Başarısızlığının Nedenleri

Okul, çocuğun yaşamındaki ilk toplumsal kurumdur. Okul kişiye yaşamında gerekli olacak değerleri ve bilgileri kazandırırken topluma uyum sağlaması için gerekli sosyalleşme becerilerini de kazandırmaktadır.

Okul döneminde çocuk yepyeni bir yaşama başlamış ve farklı tavırlar geliştirme ihtiyacındadır. Bu dönemde aile ve öğretmen tutumları çocuğun okul döneminde başarılı olması açısından oldukça önem taşımaktadır.

Okul başarısızlığının nedenleri :

Kişisel özellikler

Aileden kaynaklanan sebepler

Okuldan kaynaklanan sebepler olarak ele alınmaktadır.

KİŞİSEL ÖZELLİKLER:

Çocuğun IQ seviyesinin yaşıtlarına oranla düşük olması, öğrenme güçlüğü, depresyon, davranım bozukluğu, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun mevcut olması, bedensel bir engelinin veya rahatsızlığının bulunması, görme-işitme kayıpları önem taşımaktadır.

AİLEDEN KAYNAKLANAN SEBEPLER:

Aile içi ilişkilerin kaliteli olması, çocukla kurulan iletişim dilinin doğru olması, çocuğun gelişim dönemlerinde zengin uyaran verilmesi, öğrenme ile ilgili çevresel faktörlerin zengin ve doğru verilmesi, anne-babanın sağlıklı model olması kültürel seviyenin iyi olması,  ders çalışma ortamının sağlanması, başarıyı olumlu etkileyen faktörlerdir.Ailelerin diğer çocuklarla kendi çocuklarını kıyaslamaları, başarısızlığı sonucu yargılamaları, eleştirmeleri yerine çözüm yolları aramaları en doğru yaklaşımdır.

OKULDAN KAYNAKLANAN SEBEPLER:

Okuldaki eğitim ve öğretim programının çocukların gelişim seviyelerine uygun zenginleştirilmiş programlar olması, öğretmenin bilgi aktarımı, disiplini sağlayabilen, araştırıcı etkili öğretmenlik yetilerine sahip olması gerekmektedir.

Okul başarısızlığının her çocuk için ayrı bir nedeni vardır. Çocuğun tembelliğinin nedenini iyi analiz etmek gerekir. Çocuk veya genç belki öğretmenlerden ondan öç almak için çalışmıyordur. Yahut anne babanın kendisini azarlamasından aşağılanmasından aşırı eleştirmesinden bilinç dışı bir tepki ile ders çalışmayarak tepki vermekte böylece intikam almaktadır.

Yahut evde gerilim vardır, ders çalışmaya yoğunlaşamamaktadır.

Bir diğer nedeni de ev ortamı kitap okumanın önemsenmediği bir ortam olabilir. Televizyon, geyik muhabbeti, abartılı spor tutkunluğu, zihinsel uyaran azlığı demektir. Öğrenme konusunda sevinç ve coşku duyacağı atmosferi olmayan çocuk ders çalışmayı sevemez.

Yavaş öğrenen bir çocukta sadece psikolojik nedenleri aramamak gerekir. Zihinsel nedenlerde olabilir. İnsan beyninde okuma, yazma, hesaplama ayrı ayrı çalışmaktadır. Bazı özel öğrenme güçlüklerinde çocuk zeki olduğu halde bilgileri beynine işleyemez. Böyle durumlarda uzmanlar bir dizi test yaparak sebebi belirler ve profesyonel yardımla sorun çözülür. Tek sorun erken yaşlarda fark edilmesidir. Dikkat eksikliği ve Hiperaktivitesi olan çocukta zeki olduğu halde ders çalışamaz kitap başında oturamaz, kafa yoran işlerden sıkılır, aceleci ve sabırsızdır, sınıfta kıpır kıpırdır dersi kaynatır. İlk okul başladığında fark edilip yardım alınırsa zekasına uygun başarı elde edilebilir.

Çocuğu okulda başarısız olan anne babalar özellikle kendilerini sorgulamalıdırlar. İyi bir model olup olmadıklarının farkına varan büyükler hatalarını hemen düzeltebileceklerdir.

Okul başarısızlığının bir nedeni de gerçek dışı aşırı istekleri olan anne babadır. Çocuk büyüklerin beklentisine cevap veremeyince ümitsizliğe kapılır. Başarıya şartlandırılmak yerine ”elinden gelenin en iyisini yapmaya “ şartlandırılmış çocuklar, başarı korkusu, sınav stresi, kolay pes etme gibi hayal kırıklıkları yaşamazlar.

Çocuklarına emir veren değil fikir veren, konferans, nasihat çeken değil dinleyen kanun kural koymak yerine örnekler sunan anne baba olmak gerekir. Çocuğa zaman ayıran akıllı ve hoş görülü ebeveyn olma çok zordur.

 Anne baba olmak hayatın en önemli ve en zor görevidir.

Daha geniş bilgi için aşağıdaki sayfaları inceleyebilirsiniz.

Ergen Ruh Sağlığı Birimi

Gençlik Çağı

Okul Başarısızlığı

Okul Çağı Sorunları

Nasihat Dönemi Bitti, Aktif Dinleyici Olun

Yazı Dizileri

Adam Olacak Çocuk

Eyvah Çocuğum Büyüdü

O Şimdi Ergen

Ergenlik Çağı

Mutsuz Çocuk Kalmasın

Prof. Dr. Nevzat Tarhan'ın Tüm Yazıları için Tıklayınız....